حکم شرعی استفاده از آنتن ماهواره

پرسش:

باسلام خدمت…

حکم استفاده از آنتن ماهواره چیست؟ اگر شخص برای استفاده حلال مثل اخبار، فیلم و… بگیرد حکم چیست؟

نام مرجع تقلید:

آیت الله العظمی سیستانی (حفظه الله تعالی)

پاسخ:

باسلام و عرض ادب

بسم‌الله‌الرحمن‌الرحیم

یا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا قُوا أَنْفُسَکُمْ وَ أَهْلِیکُمْ ناراً وَقُودُهَا النَّاسُ وَ الْحِجارَه … ^(۱)

ای کسانی که ایمان آوردید، خود و خانواده خویش را از آتشی که هیزم آن انسان و سنگ‌ها هستند حفظ کنید.

به‌طورکلی استفاده و خریدوفروش اشیاء و لوازمی مثل آنتن ماهواره چنانچه منع قانونی دارد اجازه داده نمی‌شود، علاوه‌برآن باتوجه‌به وجود موارد خلاف شرع در برنامه‌های ماهواره (پس مثل آموزش افکار گمراه‌کننده و تحریف حقایق و فساد اخلاق و ترویج لهوولعب و پخش موسیقی لهوی یا تصاویر یا فیلم‌های خلاف عفت و حیا) چون در بسیاری موارد حتی برای کسی که قصد استفاده از برنامه کاملاً شرعی آن را دارد مثل برنامه‌های مذهبی یا قرآنی یا علمی و مانند آن، این اطمینان وجود ندارد که خود یا برخی از اعضای خانواده یا نزدیکانش استفاده حرام از آن نبرد و این احتمال هست که حداقل در بعضی از روزها یا ساعات زمینه‌ای برای استفاده حرام برای برخی از اعضای خانواده یا نزدیکان وجود داشته باشد، بااین‌وجود حتی اگر منع قانونی در استفاده از آن نباشد، نگهداری و خرید و نصب آن جایز نیست.

 خداوند متعال همگان را از تسویلات شیطان و نفس اماره و شهوات زودگذر دنیوی و مظاهر فریبنده دنیا محفوظ نگه دارد.

وظیفه اعضای خانواده است که به مقدار ممکن اهتمام به رعایت مسائل شرعی توسط خانواده داشته باشند و با رعایت شروط امربه‌معروف و نهی‌ازمنکر آنان را به انجام واجبات ترغیب و از ارتکاب گناهان بازدارند.

قرآن کریم در مورد این وظیفه عمومی چنین می‌فرماید:

وَ الْمُؤْمِنُونَ وَ الْمُؤْمِنَاتُ بَعْضُهُمْ أَوْلِیَاءُ بَعْضٍ یَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ یَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنکَرِ وَ یُقِیمُونَ الصَّلَاهَ وَ یُؤْتُونَ الزَّکَاهَ وَ یُطِیعُونَ اللَّهَ وَ رَسُولَهُ أُولَٰئِکَ سَیَرْحَمُهُمُ اللَّهُ إِنَّ اللَّهَ عَزِیزٌ حَکِیمٌ. ^(۲)

مردان و زنان باایمان، ولیّ و یارویاور یکدیگرند، امربه‌معروف و نهی‌ازمنکر می‌کنند، نماز را بپا می‌دارند و زکات می‌دهند و خدا و رسولش را اطاعت می‌کنند، به‌زودی خداوند آنان را مورد رحمت خویش قرار می‌دهد که خداوند توانا و حکیم است. ^(۳)

بیانیه یک توصیه اخلاقی از حضرت آیت‌الله سیستانی (مدّ ظلّه العالی):

شایسته است که مؤمن، خودش را برای اطاعت خداوند تبارک‌وتعالی آماده کند و این آمادگی به تبعیت‌کردن از اوامر و نواهی الهی و به تزکیه نفس و پاک‌سازی آن از خصلت‌های پست و صفات نکوهیده و آراستگی آن به مکارم اخلاق و صفات نیکو و پسندیده است و راه شناخت این موارد مراجعه به قرآن کریم و احادیث شریفه معصومین (علیهم‌السلام) است و همچنین یادآوری مرگ و فنای دنیا و منزلگاه‌های آخرت از جمله برزخ و قیامت، برانگیخته‌شدن و حساب و عرضه اعمال بر خداوند متعال و یادآوری صفات بهشت و نعمات آن و عذاب‌های جهنم و شکنجه‌های آن و آثار و نتایج اعمال انسان نقش مؤثری در این امر دارد انسان را در راه تقوای الهی و پیروی از دستورات خداوند متعال و خویشتن‌داری از ارتکاب معصیت و وقوع در غضب الهی کمک و یاری می‌کند.

برای اطلاع از اختلاف فتاوای مراجع معظم تقلید در همین باب، اینجا را کلیک نمایید.

شایان‌ذکر است؛ به دستور مستقیم استاد، برای پیام‌های بعدی از القاب و تعریف و تمجید و امثالهم جداً خودداری فرمایید و الّا با ناراحتی شدید استاد روبرو می‌شوید و بدانید بعضی از این تمجیدها غلو و دروغ است.

منابع:

(۱) سوره شریفه تحریم، آیه‌ی ۶

(۲) سوره شریفه توبه، آیه‌ی ۷۱

(۳) استفتاء خصوصی از معظم‌له / استفتاء موجود در آرشیو دفتر.