تلقیح مصنوعی (قراردادن اسپرم اجنبی در رحم اجنبیه)

پرسش:

سلام‌علیکم خدمت استاد گرامی:

خانمی به‌واسطه ضعف اسپرم شوهرش از فرزند محروم است. عده‌ای از اطرافیان و اطبا پیشنهاد داده‌اند که اسپرم مرد غریبه را در رحمم گذاشته و من پرورشش دهم و بچه ماله ما باشد. یا کار دومی هم گفته‌اند می‌شود و آن این است که تخمک من و اسپرم غریبه را در آزمایشگاه بارور کنند و بعد در رحمم بگذارند. شوهرم با کار دوم بیشتر موافق است و رضایت داده است. حالا آیا از لحاظ شرعی این کار جایز است؟

نام مرجع تقلید:

آیت‌الله‌العظمی سیستانی (حفظه‌الله تعالی)

پاسخ:

با سلام و عرض ادب؛ تلقیح زن جز با مَنىِ شوهر جایز نیست، چه شوهر داشته باشد چه نداشته باشد، چه زن و شوهر بر آن راضی باشند و چه نباشند و چه تلقیح به‌وسیله شوهر باشد یا به‌وسیله فرد دیگری انجام شود؛ اما اگر تخمک زن و اسپرم مرد هرچند نامحرم گرفته شود و تخمک با اسپرم در خارج از فضای رحم و مهبل بارور شود جایز است و در این مورد، توجّه به نکات ذیل لازم است:

الف ـ واجب است از تمام مقدّمات حرام مثل لمس و نظر حرام پرهیز گردد.

ب ـ بنا بر احتیاط واجب زن و مرد مذکور از محارم هم چه نسبی چه سببی چه رضاعی مثل برادر و خواهر، مادر و فرزند، داماد و مادرزن، عروس و پدرشوهر نباشند.

ج ـ بنا بر احتیاط واجب نطفه بارور شده در رحم محارم شوهر چه نسبی چه سببی چه رضاعی مثل مادرشوهر یا مادرزن به‌عنوان بستر پرورش نطفه قرار داده نشود؛ اما قراردادن آن در رحم خواهرِ آن زن و مانند آن که از محارم شوهر نیستند اشکال ندارد.